F3/GP3: Nieuwe ‘Formule 3’ verhuist in 2019 naar F1-voorprogramma

Wat iedereen al verwachtte – en sommigen vreesden – is met de bekendmaking van het nieuwe FIA F3 International Championship door de FIA World Motor Sport Council bevestigd: GP3 en F3 gaan samen in een nieuwe Formule 3 die vanaf 2019 deel gaat uitmaken van het Formule 1-circus. Daarmee komt een einde aan de laatste echte formule onder de Formule 1.
Tekst: Mattijs Diepraam
Foto's: FIA EK F3
Met de bekendmaking van eerder deze week gebeurt alsnog wat we begin dit jaar al voorspelden, alleen met een seizoen vertraging: de nieuwe Formule 3 neemt de plaats in van de GP3 in het GP-weekend, zonder vrijheid in chassis- en motorkeuze, maar met een nieuwe eenheidsauto met een motor van 350 pk.
Het was de felbegeerde wens van Liberty Media, de nieuwe commerciële-rechtenhouder in de F1 (en F2 en GP3), om à la MotoGP een GP-weekend te hebben met een duidelijk herkenbaar programma: Formule 1, Formule 2 en Formule 3. Ook F2/GP3-organisator Bruno Michel had daar vanzelfsprekend oren naar, omdat daarmee diens concurrent – het FIA European F3 Championship, georganiseerd door DTM-promoter ITR – in één klap buitenspel zou worden gezet.
Vanuit F3-kringen werd er lang tegengesputterd, met name vanwege de chassisvrijheid (lees: de vrijheid om eindeloos aan Dallara's te sleutelen), de vrije motorkeuze en de traditionele evenementen op de F3-kalender. Maar wie nu de F3-teams om een reactie vraagt, merkt al gauw dat de tegenstand behoorlijk is weggeëbt en dat er zelfs voorstanders zijn. De oplopende kostenspiraal wordt daarbij vaak genoemd, ook al is het prijskaartje van een GP3-auto (en waarschijnlijk ook de nieuwe F3-auto) evenmin het allervoordeligst. Een monopolist in een eenheidsklasse kan immers de prijs vragen die hij wil.
Het feit dat ITR-baas Gerhard Berger het uiteindelijk liet lopen, gaf mede de doorslag. Berger zal niet de F3 Euroseries opnieuw opzetten, waar hij eerder dit jaar nog mee dreigde (ongetwijfeld als onderhandelingsmateriaal). De toekomst van de DTM is nu zijn grootste zorg – en niet onbegrijpelijk – en hij vindt extra verzet nodeloos nu ook de F3-teams zelf vrede hebben met de nieuwe koers.
ITR zal ook niet inschrijven op de tender voor het nieuwe F3, omdat die klasse volgens Berger beter bij Bruno Michel past, zo verklaarde hij tegenover Autosport.com. Er moet een wonder geschieden wil Michel niet de enige zijn die net als bij FIA F2 ingaat op de aanbesteding.
Na 2018 verdwijnt dus de laatste vrije formuleklasse buiten de Formule 1. Het is nog niet bekend of er op de nieuwe F3-kalender plaats blijft voor traditionele evenementen als Pau en Macau. Het feit dat de Formule 2 komend weekend ook een losstaand evenement heeft op Jerez, doet hopen dat hier bij de Formule 3 wellicht ook ruimte voor is.

Tegelijk maakte de WMSC bekend dat er een nieuwe F3-klasse op nationaal niveau komt, met een motor van 220-240 pk. Daarmee maakt de FIA zijn fout goed om de nationale F3 af te knellen en daarmee een groot gat te creëren tussen nationaal Formule 4 en GP3/F3. Dat gat werd de afgelopen jaren slim opgevuld door de Eurocup Formule Renault 2.0, met een kalender waarop steeds meer 'F1-circuits' kwamen te staan. Daar zet de FIA nu een eigen klasse tegenover, die waarschijnlijk gebruik gaat maken van opgevoerde F4-auto's, zoals nu al in Engeland gebeurt. Achteraf was het wellicht handiger geweest om Formule 4 'Formule 5' te noemen en het nieuwe nationale F3 'Formule 4'...
Met de komst van de nieuwe internationale Formule 3 wordt de ladder naar de Formule 1 verder gerationaliseerd. Er is straks eigenlijk maar één weg naar boven: nationaal Formule 4, nationaal Formule 3 en dan internationaal F3 en F2 in het GP-weekend. Het is de visie die werd ingezet door nota bene Gerhard Berger zelf, in zijn vorige rol als voorman van de monoposto-commissie van de FIA, een rol (en koers) die hij daarna overdroeg aan oud-Ferrari-teammanager Stefano Domenicali.
Tegelijk zijn in de nieuwe puntenverdeling van het superlicentiepuntensysteem (óók deze week bekendgemaakt door de WMSC) alternatieve routes langs de talentenladder een stuk onaantrekkelijker gemaakt. Zo is het aantal punten voor hoge klasseringen in de Formule V8 3.5 bijna gehalveerd. Ook het Japanse Super Formula krijgt minder toebedeeld. Het uitlopende FIA F3 en GP3 doen in 2018 allebei een stapje terug, maar het is de verwachting dat het nieuwe F3 in 2019 weer iets meer punten zal krijgen. De Formule Renault 2.0 blijft vooralsnog op hetzelfde (magere) puntenaantal.