Formule 1

Formule 1: Red Bull-oprichter en teameigenaar Dietrich Mateschitz laat na overlijden imperium achter

SI202210220642 hires jpeg 24bit rgb

Dietrich Mateschitz, de oprichter van het drankenbedrijf Red Bull en eigenaar van het gelijknamige Formule 1-team, is op 78-jarige leeftijd overleden. Dat nieuws werd gisteravond laat bekendgemaakt. De Oostenrijker laat een imperium achter dat op vele sporten – vooral de meer op sensatie gerichte sporten – zijn stempel drukte met grootschalige sponsoractiviteiten.

Tekst: Mattijs Diepraam
Foto: Red Bull

Mateschitz is van huis uit marketeer, en marketing was begin jaren zeventig dan ook zijn afstudeerrichting aan de Weense Economische Hogeschool. Na enkele jaren in loondienst bij Unilever en Procter & Gamble – net als Red Bull FMCG-bedrijven (fast moving consumer goods) – ontdekte hij op een werktrip door Thailand het lokale energiedrankje Krating Daeng. Mateschitz haalde het drankje naar Europa, hernoemde het Red Bull en begon aan een marketingoffensief dat zijn gelijke nog maar zelden heeft gekend. Zelf stapte de Oostenrijker voor 49% in de firma. Destijds vergde dat een investering van een half miljoen dollar.

Mateschitz koos voor sport als het belangrijkste promotiemiddel voor zijn merk, waarbij de autosport dankzij zijn glitter en glamour al snel het boegbeeld werd. In die beginfase steunde Mateschitz aanvankelijk zijn landgenoot Gerhard Berger, alvorens Red Bull in 1995 als hoofdsponsor in de Formule 1 debuteerde met Sauber, het team uit dat andere alpenland, waarvan hij op een gegeven moment 60% van de aandelen in handen had.

Tegelijk zette Mateschitz zijn eerste stappen in het steunen van jonge talenten, wat hij via het Red Bull-juniorprogramma tot op de dag van vandaag is blijven doen, overigens met sterk wisselend succes. Intussen had hij al banden gesmeed met twee sleutelfiguren uit de latere autosportgeschiedenis van Red Bull, door het F3000- en F3-team RSM Marko van zijn landgenoot Helmut Marko te sponsoren en later ook het Arden-team van Christian Horner.

Na een meningsverschil met Peter Sauber, die per se Kimi Räikkönen een kans wilde geven in plaats van Red Bull-protegé Enrique Bernoldi, besloot Mateschitz het zieltogende Jaguar over te nemen. Samen met Marko lokte hij Horner weg bij Arden, om vervolgens stap voor stap het Red Bull-team uit te bouwen. Dat ging aanvankelijk langzaam, ook door het steunen van eigen kweek zoals Christian Klien, maar met de keuze voor routiniers als David Coulthard en Mark Webber vond het team de weg naar boven. Tegelijk nam Mateschitz Minardi over, om dat om te vormen tot Toro Rosso, het juniorteam van Red Bull.

De vlam sloeg in de pan nadat Mateschitz eind 2005 Adrian Newey zover wist te krijgen om de overstap te maken naar Red Bull. Toen Red Bull-junior Sebastian Vettel bij Toro Rosso een inslaand succes bleek en in 2009 promotie maakte naar het A-team, kwam alles samen in een bloeiperiode die acht wereldtitels opleverde: vier voor Vettel, vier voor Red Bull. De beginfase van hybride V6-tijdperk bleek moeilijk, doordat motorpartner Renault achterbleef bij Mercedes, maar met de komst van Max Verstappen en daarna Honda werd een nieuw succestijdperk ingeluid.

Mateschitz steunde via Red Bull tal van teams en individuele atleten in vele sporten. Red Bull is in de autosport ook actief in onder meer MotoGP, motocross, WRC, rallycross, Dakar en Australia Supercars. Niet alles was goud wat er blonk: zo liep tussen 2006 en 2011 een NASCAR-avontuur met onder meer AJ Allmendinger, Kasey Kahne en Brian Vickers op niets uit. Daarbuiten sponsort het bedrijf diverse voetbalclubs, watersporters, wintersporters, mountainbikers en skateboarders. Buiten de sport is Red Bull actief op dans- en muziekfestivals. Mateschitz baatte zelfs een eigen tv-station uit, Servus TV, dat tegenwoordig niet onomstreden is door uitzendingen die 'alternatieve wetenschappers' een podium geven. De Oostenrijker hield enorm van oude vliegtuigen, wat leidde tot de Red Bull Air Race en een grote eigen collectie die in de fameuze Hangar 7 in Salzburg staat opgesteld.
Autosport.nl Hét autosport magazine op Internet